dinsdag
15 sep
Zinksmelterij Nyrstar blijft De Dommel vervuilen met chloride en ander gif. Een beroep van diverse Nederlandse overheden, waaronder de gemeente Meierijstad, haalde niets uit. Schandalig.
In het Belgische Pelt noemen ze de Eindergatloop ’t giftig beekske en dat is niet zonder reden. Zinkfabriek Nyrstar, gevestigd op 1,5 km van de grens met Nederland, loost er chloride, thallium, sulfaat en selenium. Meer over die stoffen in het kader onderaan dit artikel.
Niet netjes
De Belgen hebben van dat spul amper last, want het gif gaat via dat ‘beekske’ een paar kilometer meter voor de grens met Nederland De Dommel in. En stroomt zo door Valkenswaard, Eindhoven, Sint-Oedenrode en verder naar Den Bosch.
Het vervuilende bedrijf Nyrstar, pakweg anderhalve kilometer van de Nederlandse grens (bron: GoogleMaps).
Hart stelde er eind 2023 al vragen over aan het college en was blij met de reactie: ook de dagelijks bestuurders van Meierijstad vinden het niet netjes wat er in België gebeurt en maakte met andere gemeenten, de provincie en waterschap De Dommel bezwaar tegen een nieuwe vergunning voor Nyrstar.
Schouderophalend
Die vergunning werd door een Vlaams ministerie toch gegeven en dus gingen Meierijstad en de andere Nederlandse overheden in beroep. Tevergeefs, blijkt nu. De Vlamingen doen schouderophalend over het gif en laten het bij een aanscherping van de regels: Nyrstar moet wat zuiniger zijn met chloride en sulfaat.
Tot genoegen van Hart laat het college er niet bij zitten en onderneemt ze een ultieme poging om een einde te maken aan de vergiftiging. Dat gebeurt door verzet aan te tekenen, zoals dat in het Belgische juridisch jargon heet. De kans dat ‘Nederland’ wint is klein, maar het leidt mogelijk wel tot het aanscherpen van de lozingsnormen.
De Dommel in Sint-Oedenrode (archieffoto)
Overigens wordt De Dommel ondanks het gedrag van de zuiderburen én een toename van medicijnresten in dat water wel steeds schoner. Lees het hier.
Dit loost Nyrstar
Chloride – Chloride is voor mensen niet direct giftig, maar is wel schadelijk voor vissen en andere kleine waterdiertjes. Te veel chloride maakt het water ook nog eens te zout om er drinkwater van te maken en om er landbouwgrond mee te beregenen. Bron: Nederlands Instituut voor Publieke Veiligheid.
Thallium – Thallium is een zeer giftig zwaar metaal dat in het oppervlaktewater ernstige milieuschade kan veroorzaken. Het is gevaarlijker dan lood of kwik. In kleine hoeveelheden is het al schadelijk voor vissen en mensen. Bron: Wetenschap in Beeld.
Sulfaat – Sulfaat kan leiden tot ernstige ecologische problemen, want kan de kringloop van voedingsstoffen ontregelen. Het kan leiden tot een overdaad aan algengroei, sterfte van waterplanten en de vorming van giftig waterstofsulfide, een giftig gas dat ruikt als rotte eieren. Bronnen: ‘Sulfaten en sulfiden in bronwater’, onderzoekscentrum B-Ware’ en onderzoekbureau Strooming.
Overigens kon FrieslandCampina in Veghel er tot voor kort ook wat van als het om het lozen van sulfaat gaat. Hart kwam ertegen in actie en de onderneming beloofde tijdens een bezoek van raadsleden beterschap.
Selenium – Selenium kan bij vissen en watervogels leiden tot misvormingen bij nakomelingen, problemen met de voortplanting en groeistoornissen. Bron: US Forest Service Research and Development.
Foto bij dit artikel: de Eindergatloop, bijgenaamd ’t giftige beekske. (Bron: Marc Faes / Fotopelt.be)
